Verhalen leren vertellen als je TOS hebt

Het leren vertellen van verhalen is onderdeel van de taalontwikkeling en belangrijk voor de sociaal-emotionele ontwikkeling. Hoe zit het met de vertelvaardigheid van kinderen met een taalontwikkelingsstoornis (TOS)? Wat is het verschil tussen hun vertelvaardigheid en die van jongere kinderen zonder TOS? En hoe kunnen kinderen met TOS betere vertellers worden?

Het belang van verhalen vertellen
Via verhalen krijgen kinderen nieuwe kennis van de wereld en herkennen ze ervaringen en emoties van anderen. Het leren vertellen van verhalen is onderdeel van de taalontwikkeling. Vanaf vier jaar oefenen kinderen hun mondelinge vertelvaardigheid en vanaf zes jaar leren zij ook verhalen lezen en zelf te schrijven. Door te luisteren naar ervaringen en verhalen en zelf te vertellen, worden kinderen steeds beter in hun mondelinge en schriftelijke vertelvaardigheid. Des te beter de mondelinge vertelvaardigheid, des te beter het lezen en spellen.

Vertelvaardigheid bij kinderen met TOS
Niet alle kinderen worden vanzelf goede vertellers. Kinderen met een taalontwikkelingsstoornis hebben hier vaak problemen mee. Bij het vertellen van een verhaal hebben zij vaak moeite met bepaalde klanken in woorden, met namen voor dingen, mensen en dieren, met handelingen (zoals ‘oppakken’ of ‘geven’) of met de zinsbouw (grammatica). De vertelvaardigheid van kinderen met TOS van zes of zeven jaar oud is tijdens onderzoek (Lam, Scheper & Rispens, 2015) vergeleken met de vertelvaardigheid van jongere kinderen zonder TOS (4-5 jaar). De conclusie: De kinderen met TOS gebruiken net zoveel inhoudswoorden (naamwoorden, werkwoorden) als de jongere kinderen zonder TOS. Het verschil zit vooral in grammaticale fouten, de kinderen met TOS maken die meer omdat ze taalregels niet goed toepassen. Hierdoor vertellen kinderen met TOS minder samenhangend dan jongere kinderen. Het navertellen van een verhaal gaat bij beiden beter dan het zelf vertellen.

Om een betere verteller te worden, is luisteren naar verhalen een goede oefening. Ook het leren gebruiken van inhoudswoorden in korte, grammaticale zinnen ondersteunt de vertelvaardigheid.

Meer informatie?
Lees het gehele artikel in het tijdschrift Stem-, Spraak-, Taalpathologie (SSTP); een wetenschappelijk tijdschrift over stem-, spraak- en taalstoornissen. Het richt zich op onderzoekers en professionals in de gezondheidszorg en het onderwijs in Nederland en België.

Bron: www.kentalis.nl




Publicatiedatum: 10 maart 2016